Khi xem một tin tuyển dụng trên các trang việc làm, số tiền lương hiển thị là thông tin đầu tiên mà ứng viên chú ý. Tuy nhiên con số đó chỉ là một phần của bức tranh toàn cảnh. Để hiểu rõ mức lương thật mà công ty đề nghị, bạn cần đọc kỹ các chi tiết khác như vị trí cấp bậc, kinh nghiệm yêu cầu, loại hình hợp đồng và những phúc lợi được nêu kèm theo.
Bài viết này giúp bạn phân tích tin tuyển dụng từ những góc độ thường bị bỏ qua, để không bị thất vọng khi bước vào cuộc phỏng vấn hoặc nhận việc.
Kiểm tra khoảng lương có phải "từ ... đến"
Hầu hết các tin tuyển dụng không nêu mức lương cố định, mà là khoảng từ số này đến số kia. Khoảng rộng (chẳng hạn từ 10 đến 25 triệu) thường có nghĩa là công ty muốn tuyển dụng ứng viên từ cấp độ khác nhau, không phải bạn sẽ được trả ở mức cao nhất.
Bạn cần xem kỹ tiêu chí nào được liệt kê để hiểu mình rơi vào đâu trong khoảng đó. Nếu bạn vừa ra trường hoặc có kinh nghiệm dưới 2 năm, mức lương sẽ gần ngưỡng dưới của khoảng.
Phân biệt giữa "mức lương" và "tổng gói thù lao"
Một số công ty nêu rõ "lương cơ bản" riêng biệt với "thưởng, bonus, phúc lợi". Nếu tin tuyển dụng chỉ nêu một con số mà không chi tiết, bạn không biết bao nhiêu là lương chắc chắn hàng tháng và bao nhiêu là khoản thêm vào (có thể chỉ khi đạt mục tiêu).
Lương cơ bản là tiền chắc chắn bạn nhận mỗi tháng; phần thưởng thường phụ thuộc vào hiệu suất làm việc. Khi so sánh các vị trí, hãy so sánh "lương cơ bản" với "lương cơ bản", không nên so sánh lương cơ bản của vị trí này với tổng gói của vị trí kia.
Tìm hiểu về loại hình hợp đồng
Một số tin tuyển dụng là vị trí "full-time" (toàn thời gian), số khác là "part-time" (bán thời gian), "thực tập" hoặc "hợp đồng xác định thời hạn". Mức lương được nêu thường là cho vị trí full-time; nếu đó là vị trí khác, con số sẽ thấp hơn nhiều.
Cũng cần chú ý xem công ty có nêu rõ "bao gồm bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế" hay không. Nếu không nêu, hãy cảnh báo rằng công ty có thể không đóng bảo hiểm hoặc chỉ đóng một phần.
Đọc phần "Yêu cầu" để đánh giá mức độ so khớp
Mức lương được đề cập luôn dành cho ứng viên đáp ứng các yêu cầu về kinh nghiệm, kỹ năng và bằng cấp. Nếu bạn thiếu một hoặc nhiều yêu cầu "bắt buộc", bạn có thể được trả ở mức thấp hơn hoặc không được xem xét.
Nhìn vào danh sách yêu cầu sẽ giúp bạn có thêm bằng chứng về việc liệu mức lương có phù hợp với cấp độ của vị trí hay không.
Lưu ý về "mức lương thương lượng được"
Khi tin tuyển dụng viết "lương thương lượng được" hoặc "lương tuỳ năng lực", đó là dấu hiệu công ty chưa xác định chính xác mức lương cho vị trí. Điều này có thể tốt (bạn có cơ hội đàm phán) hoặc không rõ ràng (công ty có thể không có ngân sách chuẩn xác).
Trong trường hợp này, hãy chuẩn bị kỹ lương kỳ vọng của bạn trước khi phỏng vấn, để có thể thương lượng một cách tự tin.
Cách tự kiểm chứng mức lương trước khi ứng tuyển
Bước đầu tiên là hỏi những người đã hoặc đang làm việc tại công ty đó, hoặc những người làm vị trí tương tự. Bạn có thể tham gia các nhóm việc làm trên mạng xã hội, diễn đàn ngành nghề, hoặc hỏi cộng sự cũ. Ngoài ra, trong phỏng vấn sơ bộ, bạn hoàn toàn có quyền hỏi HR về khoảng lương chi tiết hơn, cách tính bonus, và thời gian đánh giá lần đầu để tăng lương.
Nếu nhà tuyển dụng không muốn nói rõ hoặc cho câu trả lời mơ hồ, đó là tín hiệu cảnh báo. Một công ty minh bạch về lương sẽ sẵn lòng giải thích.
So sánh với mức lương của ngành cùng chức danh
Để biết liệu mức lương nêu trong tin tuyển dụng có hợp lý với thị trường hay không, bạn có thể tham khảo công cụ tra lương theo ngành và chức danh trên Mạng Việc Làm. Công cụ này tổng hợp dữ liệu từ hàng ngàn tin tuyển dụng, giúp bạn thấy mức lương phổ thông cho vị trí mà bạn đang tìm kiếm ở các công ty khác nhau.
Nếu mức lương trong tin tuyển dụng thấp hơn nhiều so với mức trung bình của ngành, bạn nên cân nhắc lý do: có thể công ty là start-up, vị trí cần người mới, hoặc nằm ở khu vực có chi phí sinh hoạt thấp hơn.
Câu hỏi thường gặp
Tại sao mức lương trong tin tuyển dụng lại có khoảng rộng?
Khoảng lương rộng cho phép công ty tuyển dụng những ứng viên ở các cấp độ khác nhau trong cùng một vị trí. Ứng viên có kinh nghiệm hơn sẽ được trả ở mức cao hơn, người mới vào sẽ ở mức thấp hơn. Đây là cách công ty linh hoạt trong việc xây dựng đội ngũ.
Liệu tôi có thể thương lượng lương sau khi nhận việc?
Có thể thương lượng lương trước khi ký hợp đồng (lúc nhà tuyển dụng đề nghị mức lương cụ thể). Sau khi ký hợp đồng, bạn có thể yêu cầu tăng lương vào những dịp đánh giá định kỳ (thường là hàng năm) hoặc khi bạn được thăng chức. Tuy nhiên, nên xem điều khoản trong hợp đồng lao động để biết chính sách của công ty.
Nếu tin tuyển dụng không nêu mức lương thì sao?
Bạn nên liên hệ nhà tuyển dụng để hỏi mức lương trước khi ứng tuyển, hoặc để lại thông tin liên hệ để họ chủ động báo giá. Không nên ứng tuyển "mù" vì có thể mức lương không phù hợp với kỳ vọng của bạn.
Lương cơ bản và lương thực nhận có khác nhau không?
Có. Lương cơ bản là mức lương cố định được nêu trong hợp đồng. Lương thực nhận còn tùy thuộc vào các khoản cắt giảm (bảo hiểm, thuế) và các khoản cộng thêm (bonus, phụ cấp). Hãy hỏi rõ công ty về cách tính để biết bạn sẽ nhận vào tay bao nhiêu tiền.
Các công ty có xu hướng nêu lương thấp hơn thực tế không?
Có nhiều trường hợp công ty nêu mức lương thấp để thu hút nhiều ứng viên, rồi tăng mức lương khi phỏng vấn nếu thấy bạn phù hợp. Tuy nhiên, đây không phải quy luật chắc chắn. Vì vậy, nên so sánh với mức lương của ngành để có dự đoán thực tế hơn.
