Trước khi đi phỏng vấn, cần phải có những bí quyết gì?

Năm công việc mà bạn cần phải chuẩn bị ở phần trước sẽ giúp cho bạn 30% cơ hội để thành công trong buổi phỏng vấn. 70% còn lại là cách mà bạn chuyển tải những nội dung đã chuẩn bị trước đó để thuyết phục nhà tuyển dụng. Những điều mà bạn trao đổi với nhà tuyển dụng là điểm quyết định đến việc thành hay bại. Đó mới là cái gọi là “sản phẩm” còn những gì mà tôi đề cập ở các phần trước chỉ là phần “nguyên liệu”.

Nhà tuyển dụng không bao giờ cần “nhiên liệu” bởi vì họ chỉ là những người đang trong “cơn đói” và điều họ cần là có một “cái gì đó” để “ăn” chứ không phải là để “chế biến” rồi mới được tận hưởng. Nhiệm vụ của bạn là mang lại “một món ăn hoàn hảo” giúp nhà tuyển dụng qua được “cơn đói” này.

cong-viec-1

Do vậy, bạn phải là “người đầu bếp” chế biến những “nguyên liệu” này thành “món ăn”, thành những gì mà nhà tuyển dụng đang cần. Trong bóng đá, một cầu thủ giỏi phải là một cầu thủ có tốc độ, có kỹ năng rẻ dắt bóng, có kỹ năng suýt phạt tốt và dứt điểm thành bàn cao. Tuy nhiên không phải lúc nào họ cũng làm được điều đó trong trận đấu. Và trong bóng đá, một khi đối phương chủ động đá phòng ngư, đổ bê tông hoặc đá theo kiểu khiêu khích khiên cho cầu thủ đội bạn không kiềm chế được và gây ra hậu quả nghiêm trọng như đánh nguội hoặc kết thúc quá vội vàng. Tất cả những điều đó là do tâm lý, sự chuẩn bị chưa đến nơi đến chốn những cách thức để đối đầu trong những tình huống như vậy.

Trong các cuộc phỏng vấn cũng vậy, có thể bạn là một ứng viên tốt, một ứng viên giỏi. Tuy nhiên, điều đó chỉ có một mình bạn biết hoặc những người thân trong gia đình biết. Nhiệm vụ của bạn là hãy cho nhà tuyển dụng thấy bạn là một ứng viên giỏi, tốt và phù hợp với công ty họ như thế nào. Vậy để làm được điều đó, bạn cần có sự tập luyện không ngừng nghỉ. Việc tập luyện này sẽ giúp ứng phó được với các tình huống có thể xảy ra trong buổi phỏng vấn.

Điều trước tiên bạn cần phải tập luyển là hãy nói về bản thân mình. Hãy nói cho nhà tuyển dụng biết sơ lược về bản thân bạn. Đừng quá mất thời gian nói về những thông tin quá cá nhân như bạn sinh ra ở đâu, lớn lên ra sao, cấp một học trường nào, cấp hai, cấp ba,… Đó không phải là những điều mà nhà tuyển dụng muốn nghe về bạn. Hãy tập cách giới thiệu ngắn gọn về bản thân. Nếu bạn nói quá chi tiết, cụ thể và dông dài, người nghe sẽ có cảm giác bạn không biết cách chọn lọc thông tin để truyền tải tới họ. Tôi sẽ trình bày cho bạn cụ thể những nội dung này ở các phần sau.

cong-viec-2

Trình bày dài dòng không có điểm nhấn về bản thân mình không phải là hiếm trong quá trình giao tiếp của chúng ta. Tôi cũng đã từng rơi vào những trường hợp tương tự như vậy trong các buổi diễn thuyết của mình. Đó là một chương trình về tuyệt chiêu bán hàng. Đây là khoảng thời gian trong năm đầu tiên tôi bắt đầu sự nghiệp diễn thuyết của mình. Hôm đó, tôi đang rất háo hức để bắt đầu chương trình và đối tượng tôi đã nhắm đến trước đó là những nhân viên kinh doanh với kinh nghiệm tự một đến hai năm tham gia. Tuy nhiên, khi ghé mắt nhìn xuống hàng dưới khán giả, tôi thấy đa số những người tham gia trông có vẻ rất già dặn. Lúc này toàn thân tôi như tê dại và tâm lý cũng bắt đầu căng cứng. Tôi bắt đầu hít thở thật sâu và cố gắng để lấy lại bình tĩnh.

Việc gì đến rồi cũng phải đến, sau phần giới thiệu của người dẫn chương trình, tôi bước ra. Thời điểm này tôi còn khá trẻ vì chính cái trẻ đó nên tôi đã đôi chút sai lầm trong cách tiếp cận của mình với khán giả. Tôi sợ mọi người nhìn vào cái mặt non choẹt của tôi sẽ đánh giá tôi chưa nhiều kinh nghiệm bằng họ thì làm sao mà họ có thể tin và lắng nghe những gì tôi nói. Thế là tôi bắt đầu chương trình bằng 30 phút chỉ để kể về bản thân minh, về những thành tích và kinh nghiệm mà tôi có được. Và lúc này, tôi thấy khán giả bắt đầu xì xào với nhau, có người bắt đầu ngáp, có người bắt đầu lấy điện thoại ra đọc tin nhắn, có người thì lắc đầu ngao ngắn. Tôi mới giật mình và chữa cháy bằng cách xem như đó là một cách vô đề. Tôi dõng dạc “Các ah chị thấy tôi nói quá nhiều về mình phải không?”Cả hội trường hơn 1000 người đồng thanh “có”. “Rất đúng, nói rất nhiều là đằng khác, và các anh chị là những người bán hàng thì đều đầu tiên các anh chị cần phải trách là đừng mắc  bệnh nói quá nhiều về mình, về sản phẩm của mình với khách hàng”, tôi bắt đầu dẫn dắt.

Trong trường hợp này, nếu tôi không nhanh trí xứ lý thì có lẽ buổi diễn thuyết của tôi không biết đã đi về đâu. Và trong các cuộc phỏng vấn cũng vậy, khoảng thời gian mà nhà tuyển dụng dành cho một ứng viên là không nhiều. Do đó, bạn cần phải biết tận dụng những khoảng thời gian quý báu đó cho những việc khác, cho những điều mà họ quan tâm chứ đừng chăm chú nói về bản thân mình. Đặc biệt đừng đánh bóng bản thân quá mức. Hãy cho nhà tuyển dụng biết bạn làm được những gì và hãy để nhà tuyển dụng tự đánh giá bạn. Đừng làm công việc này thay họ, bạn sẽ bị mất điểm đấy.

Phần khởi đầu là giai đoạn để bạn tạo ấn tượng mạnh mẽ với nhà tuyển dụng. Hãy tranh thủ làm thật tốt phần này thì cơ hội nhà tuyển dụng bật đèn xanh cho bạn trong khoảng thời gian còn lại là rất lớn. Do đó, ngoài phần nội dung cần phải ghi nhớ thì bạn hãy tập luyện cách trình bày một cách sống động bằng ngôn ngữ hình thể và giọng nói. Để làm được điều này, bước đầu tiên bạn hãy đọc lại một lần bộ sơ yếu lý lịch của mình. Sau đó, bạn bắt đầu sắp xếp ý theo một trình tự mạch lạc. Tiếp đến, bạn hãy ngồi trước một tấm gương. Tuyệt đối không được đứng trước gương mà phải là ngồi trên một cái ghế và có cái bàn trước mặt. Bạn hãy tập cách sử dụng đôi tay của mình một cách hiệu quả. Hãy tránh những cử chỉ như chống tay lên cằm, gãi đầu, bỏ tay dưới bàn hoặc khoanh tay lại khi nói chuyện với chính bạn qua gương. Bởi vì bạn bỏ tay dưới gầm bàn, nhà tuyển dụng sẽ nghĩ bạn dăng giấu họ điều gì đây. Khi nói chuyện, hãy sử dụng đôi bàn tay mở để diễn đạt những ý bạn nói. Khi bạn gãi đầu,điều đó chứng tỏ bạn đang bối rối một điều gì đó. Hoặc khi bạn chống tay lên cằm giống như bạn đang suy tư về một điều gì đó khiến nhà tuyển dụng không đánh giá cao về những phản ứng nhanh nhạy của bạn. Hãy tưởng tượng người trong gương là nhà tuyển dụng để bạn có thể thực hành nghiêm túc phần chuẩn bị của mình.

Rất nhiều bạn đi phỏng vấn bị thất bại dù đã chuẩn bị cho mình một nội dung rất tốt. Nếu bạn chỉ nắm nội dung mà không biết cách trình bày hoặc cách trình bày quá nhàm chán thì việc người nghe (ở đây là nhà tuyển dụng) sẽ không ghi nhớ không được bao nhiêu phần trăm thông tin mà bạn chuyển tải đến cho họ đâu. Bạn nên nhớ quy luật sau đây trong giao tiếp. Đó là quy luật 7% – 38% – 55%. Quy luật này nói rằng 55% quá trình giao tiếp không liên quan đến việc sử dụng từ ngữ, mà liên quan đến ngôn ngữ cơ thể, vẻ mặt khi nói chuyện, 38% liên quan đến ngữ điệu, chẳng hạn âm lượng, giọng nói, sự diễn cảm trong cách diễn đạt… Và chỉ có 7% liên quan đến ngôn từ chính là nội dung những gì bạn nói.

cong-viec-3

Vậy làm sao để nâng cao những điều trên đây? Bạn hãy bỏ ra 10 phút và làm cho tôi bài tập này. Bạn hãy vừa đọc vừa làm cử chỉ điểu bộ và kết hợp giọng điệu lên xuống cho đoạn văn sau đây:

“ Nhà em có nuôi một con gà trống. Nó rất cao to và có bộ lông rất sặc sỡ. Chú gà trống có đôi cánh bay bay, có hoa lúc lắc, hay đi lại trong sân, chạy qua chạy lại. Thấy gà mái đến, tíu ta tíu tít, bắt giun cho bạn, cả hai cùng cười”.

Sau khi tập luyện xong, bạn sẽ thấy kết hợp ba yếu tố mà tôi đã nói trên có tác dụng rất lớn đến việc ghi nhớ của người nghe. Ngoài những ngôn ngữ hình thể phải lưu ý, bạn cần quan tâm đến giọng nói vì giọng nói luôn có ảnh hưởng và có tác động mạnh mẽ đến người nghe. Tôi sẽ hướng dẫn cho bạn thêm một số phương pháp để bạn có một giọng nói tốt và có sức truyền cảm tới người nghe.

Trước tiên, nếu bạn muốn giữ giọng nói của mình thật trong và không bị khàn tiếng trong buổi phỏng vấn thì trong vòng một tuần trước đó, bạn phải uống nhiều nước và tránh nhiều chất kích thích có cồn và caffeine. Vì cơ chế hoạt động của dây thanh quản và cường độ rung của nó rất nhanh nên lượng nước mà bạn cung cấp đầy đủ sẽ giúp cho nó hoạt động thật trơn tru. Bên cạnh việc uống đủ nước thì bạn có thể bổ sung thêm một số loại trái cây như táo, lê, dưa hấu, … Chúng sẽ giúp cho thanh quản của bạn không bao giờ bị rơi vào trạng thái khô rát. Từ đó, bạn sẽ sở hữu một giọng nói trong vắt, đầy thiện cảm với người nghe chứ không phải lúc nào bạn cũng phải à ùm trong miệng.

Thứ hai, bạn hãy kiểm soát thời lượng mà bạn tập dượt cho các buổi phỏng vấn để đảm bảo giọng nói của bạn phải được nghỉ ngơi đều đặn mỗi ngày và đặc biệt nếu bạn phải  tham gia vào một buổi tiệc nào đó ồn áo, náo nhiệt thì hãy hạn chế và nói ít lại. Sau đó, nên tìm đến một nơi yên tĩnh hơn để có thể hàn huyên với những người bạn của bạn.

Thứ bạ, bạn không nên hắng giọng quá nhiều và luôn giữ ẩm cho phòng ngủ. Việc hắng giọng đồng nghĩa bạn bắt các dây thanh quản va đập vào nhau. Trong trường hợp bạn làm nhiều quá, chúng sẽ bị tổn thương và gây ra tình trạng khan giọng. Nếu bạn muốn khắc phục tình trạng này thì hãy tìm cho mình một cốc nước mát hoặc bạn có thể tự nước nuốt nước bọt khi cảm thấy mình muốn hắng giọng. Bên cạnh đó, việc giữ ẩm không khí trong phòng ngủ sẽ giúp bạn không phải bị khô họng vì một số người có thói quen ngủ mà mở miệng ra rất to. Nếu không khó trong phòng bạn quá khô thì thanh quản của bạn dễ bị khô và điều này khiến giọng nói của bạn nghe khàn khàn như người đang bị viêm họng ấy.

Thứ tư, hãy tập phát âm một cách rõ ràng những gì bạn nói. Không phải ai trong số chúng ta cũng có thể làm được điều này. Đặc biệt,nếu các bạn là người nói tiếng địa phương thì việc phát âm càng rõ ràng càng dễ gây thiện cảm với người tuyển dụng. Bạn nên nhớ, công việc của bạn là phải tạo điền kiện thuận lợi nhất cho nhà tuyển dụng trong việc tiếp nhận thông tin từ bạn. Do đó, hãy tập luyện cách phát âm rõ ràng. Để làm được điều này, bạn phải làm quen với sách báo hoặc tạp chí vì báo chí sẽ giúp bạn cải thiện khả năng phát âm chính xác khá nhanh. Nếu bạn thuộc tuýp người không thích đọc báo thì tôi cũng có cách giúp bạn. Hãy chọn lựa những chủ để mà mình thích sau đó mới chọn chuyên mục hoặc sách để mà đọc. Ví dụ, bạn yêu thích các môn thể thao, hãy tìm đến các tạp chí bóng đá hoặc các chuyên mục thể thao trên các tờ báo. Đọc những thông tin mà mình thích sẽ giúp bạn có hứng thú hơn. Nhưng đọc bao nhiêu là đủ? Câu trả lời là khoảng 10 trang mỗi ngày và đọc thành tiếng. Bạn hãy ghi nhớ đọc theo dấu chấm câu và ngừng nghỉ đúng chỗ, đúng nhịp sao cho thể hiện được đầy đủ nghĩa của câu. Hãy đọc kỹ từng chữ đến khi nào bạn thấy mình nhập tâm đến mức khi giao tiếp hằng ngày cũng phát âm chính xác như vậy thì bạn đã thành công. Trong trường hợp chưa hài lòng thì bạn cần phải luyện tập lại cho đến khi nào thuần phục mới thôi. Thông thường, bạn chỉ cần tập luyện một cách chăm chú và đều đặn trong vòng hai tuần là bạn có thể thấy được kết quả khả quan rồi.

Thứ năm, hãy chú ý đến âm lượng và tốc độ nói. Bạn đã từng nói chuyện với những người già bị lãng tay chưa? Tôi đã chứng kiến cảnh ai đó phải gào thét thật lớn vào tai họ thì mới truyền được thông tin. Nếu bạn không chứng kiến sự việc từ đầu tới cuối thì chắc bạn sẽ cho rằng người này đang quát mắng một người lớn tuổi. Do đó, khi nói một điều gì đó quá lớn với một người đang ở trước mặt bạn thì người ta cũng sẽ có cảm giác như bạn đang quát mắng họ. Còn trường hợp bạn nói quá nhỏ thì người nghe nghĩ rằng bạn thiếu năng lượng, đang lo lắng về một điều gì đó hoặc là bạn thiếu tự tin về bản thân.

Vì thế, hãy kiểm soát giọng nói của mình với âm lượng vừa phải, đảm bảo câu nói gọn gàng và rành rọt. Nếu bạn muốn hạ thấp giọng thì trước hết phải điều chỉnh tâm trạng của bạn trước. Thường khi con người ta có tâm trạng thái thoải mái thì họ sẽ nói khác. Bạn nên tập luyện để bất kỳ khi nào bạn cất tiếng nói thì tâm trạng bạn phải thật thoải mái, sảng khoái và luôn hướng về việc làm hài lòng người nghe. Tuy nhiên, không phải lúc nào bạn cũng giữ giọng nói đều đều và trầm trầm là tốt. Khi nói về những điều mà bạn có vẻ rất tâm đắc, hãy cho người khác thấy được sự đam mê trong từng lời nói, từng câu chữ bằng một giọng nói lắng đọng. Trong trường hợp muốn nhấn mạnh một điều gì đó, hãy sử dụng giọng nói mạnh mẽ và có điểm nhấn. Hãy luyện tập nội dung này với những người thân của bạn và yêu cầu họ đưa ra góp ý chân thành nhất.

Trong giao tiếp, nếu bạn cứ nói giọng bình bình thì dễ làm người nghe nhàm chán. Thế nên, việc kết hợp giọng nói lúc trầm, lúc bổng, khi cao, khi tập là điều cần thiết.

Trong trường hợp bạn tập luyện và áp dụng đầy đủ các hướng dẫn ở trên, bạn sẽ tự tin hơn nhiều trong giao tiếp và làm chủ giọng nói của mình. Nhưng như thế vẫn chưa đủ bởi vì những điều đó chỉ giúp cho bạn có được phần “xác” của giọng nói mà thôi.

Đừng tỏ vẻ ra chân thành nếu như bạn không có. Có thể nội dung các cách thức bạn nói sẽ thuyết phục được người nghe đó. Tuy nhiên, họ cũng chỉ là con người bình thường mà thôi. Thế nên họ có quyền suy nghĩ lại và chọn cho mình một quyết định nên hay không tin bạn. Điều đó khiến con người ta dễ tin nhất đó là bạn trao đổi một cách tự nhiên như không hề có sự chuẩn bị. Và sự tự nhiên chỉ xuất phát từ những gì bên trong bạn, chỉ có thể xuất phát từ sự chân thành của bạn mà thôi.

Kết quả hình ảnh cho phỏng vấn

Do đó, nguyên tắc để giọng nói của bạn có sức truyển cảm cao là bạn phải có sự chân thành. Chân thành trong cách bạn trao đổi với nhà tuyển dụng. Chân thành trong cách bạn thể hiện sự yêu thích và đam mê công việc của vị trí hiện tại. Chân thành trong việc mong muốn đóng góp một phần công sức cho và vì một tập thể phát triển mạnh mẽ và thành công hơn.

Sau phần mở đầu, bạn sẽ bắt đầu tự chất vấn chính bản thân mình và hãy tự đặt những câu hỏi mà bạn cho rằng nhà tuyển dụng sẽ hỏi bạn. Sau đó, hãy nghiêm túc trả lời những câu hỏi này. Để cho việc tập luyện mang tính khách quan, hãy nhờ một người quen cùng tập chung với bạn. Lúc này, bạn sẽ luân phiên đóng vai cả ứng viên và nhà tuyển dụng. Và khi đó, bạn sẽ rút ra kinh nghiệm cho bản thân hoặc sẽ có thêm nhiều tình huống, câu hỏi phát sinh nữa để bạn chuẩn bị trước. Tuy nhiên trong vai trò của một ứng viên mới là điều quan trọng nhất đối với bạn. Hãy cung cấp cho người nghe một loạt danh sách các câu hỏi và đưa cho họ tiêu chí đánh giá rõ ràng về các mặt nội dung, ngôn ngữ hình thể và giọng nói. Hạy nhờ họ góp ý thêm cho bạn. Ở phần này, có thể bạn dễ bị “nổi nóng” vì những lời góp ý. Tuy nhiên, hãy vui lên vì bạn còn có cơ hội để rèn luyện và khắc phục những điểm yếu đó. Nếu những điều này xảy ra với người khác trước mặt bạn là một nhà tuyển dụng thực sự thì xem như bạn không có nhiều cơ hội nữa.

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *